Onze voedingsmiddelen bevatten steeds minder voedingsstoffen

Bodemuitputting

De totale landbouwproductie is de afgelopen jaren sterk gestegen. De productiviteit is aanzienlijk toegenomen; in de Verenigde Staten is die bijvoorbeeld verdrievoudigd sinds 1948 [1]. Innovaties op het gebied van chemisch gebruik, genetische modificaties, uitrusting, enz. hebben bijgedragen aan deze stijging. 

Deze toename van de productiviteit heeft een desastreuze invloed op de concentratie aan voedingsstoffen in onze voeding. 

Landbouwpraktijken om de productiviteit te verhogen leiden tot bodemaantasting en verlies van organische stof. De koolstofconcentraties zijn met 43% gedaald, die van stikstof met 42%, van fosfor met 27% en van zwavel met 33%. Deze voedingsstoffen bevorderen de plantengroei via fotosynthese, enzymen, eiwitaanmaak, enz. [2]. Het verlies van deze voedingsstoffen uit de bodem heeft invloed op de voedingskwaliteit van de voedingsmiddelen die in die bodem groeien. 

Studies suggereren dat conventionele landbouwpraktijken zoals intensieve grondbewerking, stikstofbemesting en gebruik van synthetische pesticiden kunnen hebben bijgedragen aan de daling van de nutriëntendichtheid, doordat ze de symbiose tussen gewassen en het bodemleven verstoren [3].

Vervuiling

Alle planten hebben fotosynthesewegen waarmee ze kooldioxide uit de atmosfeer kunnen opnemen, afbreken en de koolstof kunnen gebruiken voor hun groei. Wanneer de concentraties kooldioxide hoger zijn, nemen gewassen minder water op, wat betekent dat ze ook minder microvoedingsstoffen uit de bodem opnemen. Een studie uit 2018 bevestigde dat de concentraties eiwitten, ijzer, zink en verschillende B-vitaminen afnamen in 18 soorten rijst na blootstelling aan hogere niveaus van kooldioxide [4].

Bewerkte voedingsmiddelen

Bewerking (inclusief bereiding) maakt voedsel gezonder, veiliger, smakelijker en makkelijker te bewaren. Hoewel de voordelen talrijk zijn, kan bewerking ook schadelijk zijn doordat het de voedingskwaliteit van voedsel aantast. 

Blancheren is bijvoorbeeld een warmtebehandeling van enkele minuten op 70 °C tot 100 °C, bedoeld om enzymen te vernietigen die groenten of fruit kunnen aantasten vóór verdere verwerking (diepvriezen, drogen, enz.). Deze techniek leidt tot verlies van vitaminen en mineralen. 

Op dezelfde manier kunnen malen en extrusie leiden tot de fysieke verwijdering van mineralen tijdens de bewerking. 

De voedingskwaliteit van mineralen in voeding hangt af van hun hoeveelheid en biologische beschikbaarheid. Het is bekend dat de biologische beschikbaarheid van belangrijke mineralen zoals ijzer, zink en calcium sterk wordt beïnvloed door het gehalte aan vezels, fytinezuur en tannine in voeding. De concentraties van deze bestanddelen worden gewijzigd door verschillende verwerkingsmethoden, waaronder malen, fermentatie, ontkieming, extrusie en warmtebehandeling. Vitaminen, met name ascorbinezuur (vitamine C), thiamine (vitamine B9) en foliumzuur (vitamine B9), zijn zeer gevoelig voor dezelfde verwerkingsmethoden. De duur en temperatuur van de bewerking, de samenstelling van het product en de opslag zijn allemaal factoren die de vitaminesamenstelling van onze voeding aanzienlijk beïnvloeden [5].

Zo verliezen grof tarwemeelbrekers bijvoorbeeld minder vitamine E dan fijne brekers. Het vitamine E-gehalte van gekiemd tarwe kan 30 % lager zijn dan dat van niet-gekiemd tarwe [6].

Hoe meer een voedingsmiddel wordt bewerkt, hoe minder voedingsstoffen het uiteindelijk bevat. 

De resultaten van een recente studie uit 2024 zijn gebaseerd op 15 jaar aan gegevens. Ze tonen aan dat volwassenen onvoldoende vitamines A, C, D, E en K, choline, magnesium, calcium en kalium consumeren. Maar ze consumeren te veel natrium! [17].
Erger nog: deze studie toont aan dat zelfs het innemen van voedingssupplementen mogelijk niet voldoende is. Dit geldt met name voor magnesium, kalium en calcium, waarvan de te consumeren hoeveelheden zeer hoog zijn en moeilijk gedekt kunnen worden door één capsule [17].

Een van de belangrijkste wetenschappelijke studies die aandacht vestigde op deze kwestie werd gepubliceerd in de Verenigde Staten in 2004. Op basis van voedingsgegevens uit 1950 en 1999 noteerden universitaire onderzoekers veranderingen in 13 voedingsstoffen in 43 verschillende groenteteelten, van asperges tot bonen en van aardbeien tot watermeloenen [7].

Deze rauwe groenten en fruit toonden een belangrijke daling in hun gehalte aan eiwitten, calcium, fosfor, ijzer, riboflavine (vitamine B2) en vitamine C. De dalingen variëren van 6% voor eiwitten tot 38% voor riboflavine [8].

Een recentere studie uit 2021 toonde aan dat bepaalde groenten een opmerkelijke daling in voedingsstoffen vertoonden. Zoete maïs, roodschillige aardappelen, bloemkool, sperziebonen, groene erwten en kikkererwten zagen hun ijzergehalte met 30 tot 50% dalen [9].  

Er is veel bewijs voor dit verlies aan voedingskwaliteit van voedsel. Ook granen hebben dalingen gekend. Het eiwitgehalte van tarwe is tussen 1955 en 2016 met 23% gedaald, en er zijn ook opmerkelijke verminderingen geweest in het gehalte aan mangaan, ijzer, zink en magnesium [10].

Als we het specifieke voorbeeld van magnesium nemen, komt een deel van het probleem voort uit de bodem die voor de landbouw wordt gebruikt, die steeds meer tekortschiet aan essentiële mineralen. In de afgelopen 60 jaar is het magnesiumgehalte in groenten en fruit met 20 tot 30% gedaald. Bovendien wordt geschat dat 80 tot 90% van het magnesium verloren gaat bij de verwerking van voedsel [11]. 

Wat kalium betreft toonde een studie aan dat hoewel de gemiddelde kaliumconcentraties in melk gelijk bleven tussen 1999 en 2015, de concentraties in rundvlees, varkensvlees, kalkoen en de meeste groenten en fruit (inclusief bananen, maar niet aardappelen) over het algemeen lager waren in 2015 dan in 1999, en dat de gerapporteerde dalingen in de voedingsinname van kalium overeenkwamen met deze dalingen in het voedselaanbod [17].

Met andere woorden: als je hetzelfde zou eten als je ouders of grootouders — dat wil zeggen dezelfde voeding in dezelfde hoeveelheden — zou je minder voedingsstoffen binnenkrijgen.

Ja, voedingsmiddelen van biologische oorsprong zijn ook betrokken, maar in mindere mate. 

Een studie heeft bijvoorbeeld aangetoond dat biologische teelten significant meer vitamine C, ijzer, magnesium en fosfor bevatten en significant minder nitraten dan conventionele teelten. Trends laten zien dat biologische teelten meer nutritioneel belangrijke mineralen bevatten en minder zware metalen dan conventionele teelten. 

Als je bijvoorbeeld biologische sla vergelijkt met conventionele sla, vind je: 17% meer voor vitamine C, +17% ijzer en +29% magnesium [12]. Voor spinazie zien we 52% meer vitamine C, en voor biologische wortelen zelfs tot 69% meer magnesium! 

Dit zou te danken zijn aan een betere bodembeheer en betere bemestingspraktijken bij biologische teelt. 

Volgens de prognoses zal deze uitputting van voedingsstoffen niet snel worden opgelost, maar zal ze eerder verergeren. Met behulp van modellen met de verwachte atmosferische koolstofdioxide-concentraties tegen 2050 schatten onderzoekers dat het eiwitgehalte van aardappelen, rijst, tarwe en gerst nog met 6 tot 14% kan dalen [13]. 

Het is dan ook tegenwoordig moeilijk, zelfs met een gevarieerde en evenwichtige voeding, om volledig in de behoefte aan voedingsstoffen te voorzien. Met name tijdens de zwangerschap en borstvoeding, wanneer de behoeften aanzienlijk hoger zijn, zal het echt moeilijk zijn om alle voedingsstoffen in voldoende hoeveelheden aan te bieden voor zowel je eigen behoeften als die van je baby. Een suppletie aan vitamines zwangerschap en vitamines borstvoeding kan noodzakelijk worden. 

Studies van de ANSES tonen al aan dat zelfs met een geoptimaliseerde voeding en een verhoogde calorie-inname, het niet mogelijk is om 100% van de behoeften aan bepaalde essentiële voedingsstoffen te dekken [14].

Een recent uitgebreid onderzoek naar voeding bij tienermeisjes en vrouwen in de vruchtbare leeftijd concludeerde dat voedingstekorten, met name aan ijzer, vitamine A, jodium en zink, nog steeds veel voorkomen [15]. 

Het typische voedingspatroon in ontwikkelde landen, gekenmerkt door een hoog verbruik van rood vlees, geraffineerde granen, geraffineerde suikers en vetrijke zuivelproducten, vertoont ook tekorten aan verschillende belangrijke voedingsstoffen, met name magnesium, jodium en vitamine D [16].

Een studie toont zelfs aan dat vitamine D-suppletie gunstig was voor de bevolking. Positieve veranderingen in de gebruikelijke voedingsinname van vitamine D uit voedingsmiddelen, dranken en met name voedingssupplementen hebben geleid tot een verbetering van het percentage mannelijke en vrouwelijke volwassenen dat voldoet aan de aanbevelingen voor vitamine D [17].

We hopen dat het in de toekomst niet langer nodig zal zijn om de natuurlijke voeding aan te vullen. Maar in de tussentijd bieden we je supplementen aan die je kunnen helpen tijdens deze zo gevoelige periodes om in je behoeften te voorzien. 

Baby bump, het voedingssupplement zwangerschap 3-in-1. Het dekt zowel de behoeften van de aanstaande mama als die van haar baby, door een multivitaminecomplex voor de zwangerschap te combineren (met 14 voedingsstoffen in bio-actieve vorm, waaronder vitamine D, jodium, zink, enz.), DHA en choline. Baby bump dekt ook de aanbevolen dagelijkse inname aan vitamine B9.

En om haar ijzerbehoeften aan te vullen, bieden we je Iron Mama aan, waarmee 100% van de aanbevolen dagelijkse inname aan ijzer gedekt wordt in slechts 1 capsule. Geen ongemak meer dat gepaard gaat met ijzercapsules: met ons ijzerbisglycinaat Ferrochel™ combineren onze capsules optimale opname en spijsverteringscomfort. 

Onze voedingssupplement magnesium Mama-gnésium bevat magnesiumbisglycinaat. Om in je behoeften te voorzien met de beste vorm, zonder enig ongemak. 

Ontdek ons volledige assortiment voedingssupplementen vermoeidheid om je te helpen je voedingsstoffen aan te vullen. 

Take care mama.